Podpisanie tych porozumień otworzyło Komitetowi drogę do dalszej działalności. Pierwszą rzeczą, zrealizowania której domagała się załoga, było jak najszybsze wyświetlenie i rozliczenie do końca bulwersujących przypadków nadużywania stanowisk i zwykłych malwersacji, dokonywanych przez część kadry kierowniczej zakładu. Po ZPH i mieście krążyły plotki o materiałach budowlanych wykradanych z zakładu, a przeznaczonych na budowy prywatnych domów (jedno z osiedli mieszkaniowych w Bochni, zamieszkałe w dużej części przez dozór techniczny ZPH, nazwano z tego powodu złodziejówką), o pracownikach zakładu, zabieranych w godzinach pracy na prywatne budowy, o fikcyjnych wnioskach racjonalizatorskich, które nikomu - poza zgłaszającym - nie przynosiły jakichkolwiek korzyści. Aby wyświetlić te i inne zarzuty Komitet Robotniczy zwrócił się o pomoc do Najwyższej Izby Kontroli, która już od 29 września działała na terenie Kombinatu. 5 października jej inspektorzy przybyli do Bochni4. Kontrola NIK-u trwała w ZPH aż do marca 1981 roku i w jej wyniku potwierdzono fakty wielu nadużyć. Odpowiedzią Związku na wnioski pokontrolne było wystąpienie do dyrektora HiL w sprawie rozwiązania stosunku pracy z osobami, względem których potwierdziły się zarzuty wykorzystywania stanowisk dla osiągnięcia osobistych korzyści5. Sprawa ta oczyściła nieco zgęstniałą atmosferę wokół nieprawidłowości w ZPH i przyczyniła się do zyskania na popularności przez stawiających dopiero pierwsze kroki na niwie działalności społecznej związkowców. Wyrazem tego był napływ nowych członków w szeregi Związku. O ile 15 października do Solidarności należało 2116 osób, to 17 listopada 2449, a 19 grudnia 2759 (łącznie z OBDBE)6. Wymogiem chwili stało się przeprowadzenie demokratycznych wyborów do komisji zakładowej, gdyż dotychczasowe władze Komitetu Robotniczego nie były wybierane. Wybory do komisji zakładowej, ogniw i komisji rewizyjnej odbyły się w listopadzie 1980 r. i w lutym 1981 r. W pierwszych wyborach przewodniczącym KZ został Stefan Jurczak, jego zastępcą Jerzy Orzeł, drugim zastępcą Stanisław Kurnik, a sekretarzem Krzysztof Szwiec7. Ponowne wybory odbyły się między 2 a 24 lutego 1981 roku. Walne zebranie Związku ponownie powołało na tę funkcję S. Jurczaka, jednakże wskutek pełnienia przez niego funkcji członka Prezydium MKZ Małopolska funkcję przewodniczącego powierzono J. Orłowi, który na swoich zastępców zaproponował Eugeniusza Oleksińskiego, Antoniego Sobasa i Marka Mazura. Taki skład KZ utrzymał się aż do wprowadzenia stanu wojennego8.

2.2 KOPALNIA SOLI

Drugim co do wielkości bocheńskim zakładem pracy jest Kopalnia Soli Bochnia. Jej załoga, jako jedyna w Bochni, strajkowała na przełomie sierpnia i września 1980 r. Bezpośrednim powodem strajku były sprawy socjalno-bytowe, jednak duży wpływa na to, co się stało w Bochni miał strajk w kopalni wielickiej, rozpoczęty w ostatnim tygodniu sierpnia pod hasłem odwołania zastępcy dyrektora d/s technicznych W. Ciotka, któremu zarzucano arogancję wobec załogi. Strajk bocheński rozpoczął się z prozaicznych powodów, gdyż był reakcją na fatalne zaopatrzenie przyzakładowego sklepu i niedostarczenie górnikom napojów chłodzących. Rozpoczął się on 31 sierpnia około godziny 14, w chwili, gdy pracę rozpoczynała popołudniowa zmiana9. 1 września strajk rozszerzył się na następne zmiany. Trudno jest w chwili obecnej ustalić, czy miał on swoich inspiratorów, czy był jedynie następstwem spontanicznej reakcji załogi. Zapewne ferment mogła wszcząć grupa starszych wiekiem górników (Czesław Śmietana, Wawrzyniec Jodłowski, Jan Szewczyk, Władysław Ćwik), którzy mieli duży autorytet wśród załogi10. Prawdopodobnie dołączyli do nich młodsi wiekiem pracownicy i spośród tej grupy został niebawem wyłoniony Komitet Założycielski Solidarności w składzie: Józef Mroczek - przewodniczący, Krzysztof Jodłowski - zastępca, Daniel Serwatka, Zbigniew Skórka, Mieczysław Golarz, Wacław Strzałka, Józef Klima, Piotr Żaba, Edward Lipko i Sylwester Jachowicz11. Wezwanemu przez strajkujących dyrektorowi Przedsiębiorstwa Kopalń Soli Wieliczka-Bochnia J. Markowskiemu przedstawiciele załogi wręczyli 31 postulatów o różnym ciężarze12 gatunkowym: od takich, które nożna było załatwić na szczeblu zakładu, aż po rozwiązania systemowe, wymagające zgody właściwego ministra.13

Redakcja

orzjerzy@gmail.com

 

 

Szukaj

Statystyki

Użytkowników:
1
Artykułów:
491
Odsłon artykułów:
758665
Copyright © 2019 Archiwum Bocheńskiej Solidarności. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Joomla! jest wolnym oprogramowaniem wydanym na warunkach GNU Powszechnej Licencji Publicznej.